Bir odada ışık tek katman değildir.
Değildir. Odada yürümek için gereken ışık ile koltukta otururken istediğiniz ışık aynı işi görmez. İkisini tek bir tavandan beklemek odayı daha iyi yapmaz.
Katman ne demek?
Katman, ışığın odada gördüğü ayrı bir iştir. GE Lighting üç iş sayar: genel, görev, vurgu. İç mekân pratiğinde bir dördüncüsü daha vardır: dekoratif.
Genel ışık odada yürümenizi sağlar. Illuminating Engineering Society bunu yayılan çevre ışığı olarak tanımlar. Görev ışığı masayı veya kitabı görür. Vurgu bir tabloyu veya duvar dokusunu öne çıkarır. Dekoratif olan, avize gibi, ışık kadar kendisini de gösterir.
Tavan yürümek içindir. Duvara yayılan ışık oturmak içindir.
Neden hepsi tavandan gelmez?
Tavan, genel ışığın en sık yoludur. Tek yol değildir. Aynı iş duvara yayılan bir ışıkla da yapılır. Tavan tam açıkken her yer eşit görünür. Yürürsünüz. Oturduğunuz yer ayrı durmaz.
Tavandaki ampulün rengini değiştirmek bu işi değiştirmez. Işık yine yukarıdan gelir. Duvara yapıştırılan bir şerit bir yüzeyi boyar, odayı taşımaz.
Genel ışık başka nereden gelir?
Köşeden, duvara doğru. Kaynağı değil, duvardaki ışığı görürsünüz. Oda tavana göre daha loş kalabilir. Yine de bir yerde oturmak kolaydır.
Bizim işimiz bu genel ışıktır. Masa lambasının veya tablo ışığının yerini tutmaz. Tavanda duran genel ışığın da yerine geçmez. Ambiyans, bu katmanın o anda nasıl durduğudur. Tanım Ambiyans nedir? yazısında.
Diğer ışıklar ne olur?
Kitap için bir lamba, yemek masası için kendi kaynağı yerinde kalır. Genel ışığı açmak onları kapatmaz. Hepsini birden sonuna kadar açık bırakırsanız katman kalmaz. Oda yine tek bir ışık gibi durur.
Işığın uyanıklığa ne yaptığı ayrı bir konudur. Işık ruh halimizi gerçekten etkiler mi? yazısında.